You are here

Fungicydy systemiczne – na co zwrócić uwagę podczas ich stosowania?

Fungicydy
04.12.2020

Jednym z największych problemów występujących w towarowej uprawie roślin są atakujące je choroby. By nie dopuścić do strat w plonie, stosuje się różnego rodzaju środki ochrony roślin, w tym zapewniające długotrwałą ochronę fungicydy systemiczne. Jednak by ich używanie przyniosło wymierne rezultaty, należy zwrócić uwagę na kilka aspektów.

Fungicydy systemiczne – na co zwrócić uwagę podczas ich stosowania?

Jak działają fungicydy systemiczne?

To preparaty, których substancja czynna wnika do wnętrza rośliny przez skórkę i w zależności od miejsca pobrania rozprzestrzenia się przez wiązki przewodzące rośliny: poprzez wiązki łyka z części nadziemnych do korzeni i przez ksylem z korzeni do pędów i liści, także tych dopiero się formujących. W nich powodują zaburzenia rozwoju patogenów, dzięki czemu blokują rozwój procesu chorobowego.
Z użytkowego punktu widzenia zaletą środków systemicznych jest ich długi czas działania w tkankach roślin, wynoszący nawet kilka tygodni. Fungicydy systemiczne szczególnie dobrze chronią młode części rośliny w okresie ich intensywnego wzrostu. Stosowane są one zazwyczaj jako składnik zapraw nasiennych oraz do pierwszych zabiegów fungicydowych w uprawach zbóż. Fungicydy systemiczne są chętnie stosowane w ogrodnictwie: w sadach, jagodnikach oraz warzywnikach, a nierzadko w uprawach roślin ozdobnych.

Czego trzeba się wystrzegać przy pracy z fungicydami systemicznymi?

Przy stosowaniu preparatów systemicznych konieczne jest staranne planowanie zabiegów i pilnowanie, by do wykonywania operacji wykorzystywać substancje czynne należące do różnych grup chemicznych, o różnych mechanizmach działania. Same zabiegi nie mogą być wykonywane zbyt często. Ignorowanie tych zaleceń może doprowadzić do powstania odporności na określone substancje czynne u patogenów. Warto też ograniczyć stosowanie tych fungicydów systemicznych, które należą do grupy wysokiego ryzyka wywołania odporności.
Tak jak w przypadku innych środków ochrony roślin, także fungicydy systemiczne muszą być przechowywane w odpowiednich warunkach, chronione zarówno przed mrozem, jak i zbyt wysoką temperaturą.

Jakie zagrożenia związane są ze stosowaniem fungicydów systemicznych?

Sposób działania fungicydów chemicznych związany jest z ich długim czasem utrzymywania się w tkankach roślinnych. Stanowi to jedno z zagrożeń wynikających z ich stosowania, wiążące się zazwyczaj z nieprzestrzeganiem okresów karencji, kiedy to substancje aktywne pozostają w tkankach przeznaczonych do spożycia roślin, które zostały zbyt wcześnie zebrane. Resztki środków ochronnych mogą pozostać w plonach nawet po upływie nominalnego okresu karencji danego preparatu.
Niewłaściwy przebieg degradacji substancji aktywnych nierzadko ma też miejsce w czasie wystąpienia nietypowych warunków pogodowych. Uważa się, że fungicydy systemiczne stanowią także zagrożenie dla środowiska naturalnego czy dla pszczół. Jednakże również ono wynika zazwyczaj z błędów w czasie użytkowania: oprysków w czasie oblotu pszczół czy wykonywania zabiegów w pobliżu zbiorników wodnych.