Ziemniak

Nowości odmianowe ziemniaka 2008

Na początku obecnego tj. 2008 roku zarejestrowano w naszym kraju nowe odmiany ziemniaka. Tym razem wpisano do Krajowego Rejestru tylko 6 odmian. Przypomnijmy, że w 2007 roku zarejestrowano 10 nowych odmian a w latach 2005 i 2006 aż po 15 odmian. Wśród zarejestrowanych w obecnym roku odmian jest jedna zagraniczna i 5 krajowych. Biorąc pod uwagę ich przeznaczenie to 5 odmian zaliczanych jest do jadalnych i 1 z przeznaczeniem do przemysłu skrobiowego. W bieżącym roku, podobnie jak w roku ubiegłym, nie zarejestrowano żadnej odmiany z wyraźnym przeznaczeniem do produkcji chipsów czy frytek.

W 2008 roku, na wniosek hodowcy skreślono z Krajowego Rejestru 4 odmiany. Aż 3 odmiany tj. Alicja, Kuklik i Maryna pochodzą z Hodowli Ziemniaka Zamarte, natomiast odmiana Oda wywodzi się z Hodowli Roślin Szyldak. Zgodnie z ustawą o nasiennictwie ich kwalifikowany materiał sadzeniakowy może jeszcze przez 2 lata znajdować się w obrocie. Uwzględniając odmiany nowo zarejestrowane oraz skreślone należy stwierdzić, że obecnie w naszym kraju zarejestrowanych jest 138 odmian, w tym 81 (59%) krajowych i 57 (41%) zagranicznych. Ciekawym zjawiskiem jest wczesna reprodukcja odmian zagranicznych, które mają zostać zarejestrowane w naszym kraju. Już w poprzednim roku tj. przed rejestracją odmiany te posiadają znaczny areał upraw nasiennych. Natomiast odmiany krajowe zanim osiągną pewien pułap rozmnożeń muszą najpierw zaistnieć i sprawdzić się w produkcji.

Należy przypomnieć, że wszystkie nowo rejestrowane odmiany ziemniaków muszą się charakteryzować odpornością na raka ziemniaka (D1) a od 2006 roku również na mątwika ziemniaczanego, patotyp Ro1. Zbyt niska odporność na wirusy, zwłaszcza nietrwałe np. PVY nie może być podstawą odmowy wpisania odmiany do Krajowego Rejestru.

Poniżej przedstawiono charakterystykę najnowszych odmian ziemniaka.

Odmiany jadalne średnio wczesne:

ALMERA – odmiana średnio wczesna, plenna o dużym udziale plonu handlowego. Bulwy duże do bardzo dużych, podłużnoowalne o regularnym kształcie i płytkich oczkach. Barwa skórki żółta a miąższu jasnożółta. Smak dobry, typ konsumpcyjny sałatkowy (AB). Miąższ surowy i po ugotowaniu nie ciemnieje. Odmiana trudna w nasiennictwie, ponieważ jest bardzo wrażliwa na wirusy Y i liściozwoju (3-4). Oznacza to, że produkcja nasienna może być prowadzona tylko regionach o małej presji mszyc jako wektorów wspomnianych wirusów. Rolnicy muszą się natomiast liczyć z potrzebą częstej wymiany sadzeniaków. Również bardzo wrażliwa na zarazę ziemniaka (3). Wyhodowana przez Agrico B.A./ Holandia.

PROMYK - odmiana średnio wczesna, plenna. Zarówno plon ogólny jak i handlowy znacznie przekraczają wartości uzyskane dla odmian wzorcowych. Bulwy są duże okrągłoowalne o regularnym kształcie płytkich oczkach i gładkiej skórce. Zarówno skórka jak i miąższ są zabarwione na kolor żółty. Smak dobry, typ kulinarny od lekko zwięzłego do lekko mączystego (B/BC). Średnio wrażliwa na wirusa liściozwoju (5-6) i odporna na wirusa Y (8). Odmiana dość łatwa w nasiennictwie. Wykazuje dużą wrażliwość na zarazę ziemniaka (3). Należy się, zatem liczyć z intensywniejszą ochroną tej odmiany przed sprawcą zarazy tj. Phytophthora infestans. Hodowca – PMHZ Strzekęcin.

TETYDA - odmiana średnio wczesna, bardzo plenna. Plon ogólny jak i handlowy przekraczają od 122 do 125 dt/ha plon uzyskiwany przez odmiany wzorcowe. Bulwy bardzo duże regularne, okrągłoowalne o płytkich oczkach. Skórka barwy żółtej a miąższ jasnożółty. Smak dobry, typ kulinarny od lekko zwięzłego do lekko mączystego (B/BC). Miąższ surowy i po ugotowaniu nie ciemnieje. Odmiana odporna na wirusa Y (8) i średnio odporna na wirusa liściozwoju (5-6). Wykazuje też średnią odporność na zarazę ziemniaka (5). Wyhodowana przez HZ Zamarte.

WIARUS - odmiana średnio wczesna, bardzo plenna o dużym udziale frakcji handlowej w plonie (98%). Bulwy bardzo duże okrągłe o dość regularnym kształcie i dość płytkich oczkach. Barwa skórki żółta a miąższu jasnożółta. Smak dobry, typ kulinarny od lekko zwięzłego do lekko mączystego (B/BC). Zarówno miąższ surowy jak i po ugotowaniu, nawet po 24 godzinach, nie ciemnieje. Wykazuje wysoką odporność na wirusa Y (8), średnią na wirusa liściozwoju (5-6) i średnią na zarazę ziemniaka (5). Wyhodowana przez PMHZ Strzekęcin.

Odmiany jadalne późne:

SOPLICA – odmiana późna, bardzo plenna. Plon ogólny jest większy od plonu odmian wzorcowych aż o 132 dt/ha a plon handlowy o 139 dt/ha. Bardzo duży jest też udział plonu handlowego w plonie ogólnym (98%). Odmiana charakteryzuje się bardzo dużymi, okrągłoowalnymi bulwami o regularnym kształcie i dość płytkich oczkach. Skórka zabarwiona na kolor żółty a miąższ na jasnożółty. Odmiana w typie kulinarnym BC (lekko mączysty) i dość dobrym smaku. Nie stwierdza się ciemnienia miąższu surowego jak również po dłuższym przechowywaniu. Z uwagi na bardzo dużą odporność na wirusy: Y (8), liściozwój (7) jest łatwa w produkcji nasiennej. Wykazuje podwyższoną odporność na zarazę ziemniaka (6). Jest to kolejna odmiana wyhodowana przez PMHZ Strzekęcin.

Odmiany skrobiowe:

BOSMAN – odmiana średnio późna skrobiowa, plenna. Zawartość skrobi wynosi średnio 17,4%. Bulwy są bardzo duże, okrągłoowalne o regularnym kształcie i płytkich oczkach. Wykazują tendencję do znacznej pustowatości. W przypadku przerobu na skrobię ta cecha nie ma większego znaczenia. Barwa skórki jasnobeżowa a miąższu jasnożółta. Smak przeciętny, z uwagi na dużą zawartość skrobi zaliczana do typu kulinarnego C/CD (mączyste do bardzo mączystych). Skłonność do ciemnienia miąższu surowego jak i po ugotowaniu bardzo mała. Odmiana odporna na wirusy (PVY-7, PLRV-7) oraz na zarazę ziemniaka (7). Jest, zatem łatwa w produkcji nasiennej i nadaje się do uprawy w gospodarstwach bardziej ekstensywnych. Wyhodowana przez PMHZ Strzekęcin.

TABELARYCZNE ZESTAWIENIE ODMIAN ZIEMNIAKA ZAREJESTROWANYCH W 2008 ROKU

Objaśnienie: Wrażliwość odmian na zarazę i wirusy podano w skali od 1 do 9, gdzie 1 oznacza bardzo wrażliwa, 9 odporna.

Charakterystyka odmian przedstawiona została na podstawie informacji opracowanych przez COBORU.